Menu & Search

Zo werkt een creatief proces

Zo werkt een creatief proces

Dat is voor iedereen anders dus ik vroeg het een aantal creatieven.


Nu we allemaal net wat vaker alleen aan het werk zijn, is het belangrijk jezelf een beetje te blijven inspireren. Zeker als je een creatief beroep hebt. Het kan – en ik spreek uit ervaring – best lastig zijn om jezelf de denkbeeldige schop onder de kont te geven en aan de slag te gaan.

Althans, ik denk regelmatig dat het zo werkt. Af en toe bedenk ik dat ik twee dingen door elkaar haal. Creatief zijn is namelijk heel wat anders dan productief zijn. Geregeld noem ik mezelf lui omdat ik de hele ochtend dagdromend voor me uit lig te staren, al 83 potjes Patience heb gespeeld en nog geen letter heb geschreven. Terwijl dát juist mijn creatieve proces op gang brengt. Dit stuk bedacht ik omdat ik weer eens aan het dagdromen was. Dat is blijkbaar mijn creatieve proces. Daarna is het pas de kunst om ook daadwerkelijk productief te worden.

Eigen creatief proces

Van de week las ik een artikel over manieren om in je eentje creatief te denken. Jolan Douwes schreef op Villamedia een artikel en linkte vervolgens door naar Schrijfvis. Bij het lezen van het artikel van Schrijfvis moest ik vooral lachen om een tegenstelling. “Als ik vastzat in een complexe alinea, sprong ik midden op de dag onder de douche, in de hoop dat ik onder de warme stralen nieuwe inspiratie zou opdoen. […] Als ik een half uurtje na mijn bezoek aan de badkamer weer met nat haar achter de computer zat, ging het schrijven vaak beter”, schrijft Dennis Rijnvis. Bevriende journalist Annemarie Degens beschreef namelijk laatst precies het tegenovergestelde. Aan een bureau zitten werkt totaal niet voor haar. “Ik zet altijd heel veel koppen koffie die ik dan koud laat worden. En dan zit ik op de bank te zwoegen tot mijn verhaal af is.” Overigens krijgt zij ook hét idee onder de douche als ze vastzit.

Uit mijn luie ochtend Patience spelen en koffie drinken, ontstond het idee meerdere creatieven te vragen wat hun proces is. Rocher Koendjbiharie is sinds 1 mei hoofdredacteur van Expreszo. “Mijn creativiteit komt soms echt uit het niets”, vertelt hij. “Als ik bijvoorbeeld onder de douche sta of aan het mediteren ben, komt er opeens een idee, zin of concept ‘tot me’. Daar bouw ik dan een heel verhaal omheen.” Mocht dat niet lukken, dan wacht hij niet ‘tot het gebeurt’. “Soms heb ik momenten dat mijn hoofd gaar is, en het schrijven niet lukt dus dan begin ik maar gewoon met typen. Maakt niet uit of het onzin is of niet. Na tien minuten heb ik de flow te pakken en dan gaat het me veel beter af.”

Opgaan in je werk

Fiona Gobbo is brand designer en moet “helemaal opgaan in haar werk”, zoals ze het omschrijft. “Flat white, laptop open en aan de slag. Soms komen er ook opeens ideeën tot stand omdat ik iets zie op social media, terwijl ik een gesprek voer met een mede-ondernemer of tijdens het luisteren van een podcast. Dan ontstaat er een soort spinnenweb aan gedachtes en ideeën die ik snel moet opschrijven want anders vergeet ik ze.” Creatief ondernemer Ron Simpson haalt zijn inspiratie ook uit de dingen die hij tegenkomt. “Het is een vrij bijzondere combinatie van inspiratie en curatie. Ik weet nooit wat de trigger precies zal zijn, soms een insight, soms een probleem dat ik op wil lossen, soms een verhaal van iemand en soms is een beeld genoeg. Maar als ik eenmaal een vonkje inspiratie heb, unleashed mijn brein een soort eindeloze waterval aan ideeën, mogelijkheden, kleuren, vormen, geuren en namen.”

Het is een proces dat altijd doorgaat, zegt illustrator Thirza Kok. “Eigenlijk is het een continuïteit van gedachten die een verbinding zoeken en bruggetjes maken. Het staat nooit stil, ook niet in je onderbewustzijn. Daarom kom je vaak op de meest onbenullige momenten op een goed idee. Niet omdat je het ineens bedenkt, maar omdat het al een hele tijd op de achtergrond zich ontwikkelt. Dus zodra je de was ophangt en het stof kan dalen, dan maken je hersenen ineens die verbinding die je zoekt dat nodig is voor een sterk concept.” 

Anders dan een idee uitwerken

Een goed idee uiteindelijk uitwerken, dat vergt wat meer kunde, weet Ron. “Ervaring heeft mij geleerd over hoe ik al die input kan cureren en weer rust kan creëren rondom het idee met duidelijke kaders en speerpunten. Zo verander ik een chaotische overvloed aan mogelijkheden vanuit een brainstorm naar een gestructureerd en helder concept.” Ook Thirza dwingt het af. “Ik neem echt de tijd voor om een goed concept te bedenken. Een koffiehuisje induiken met mijn schetsboek en een potlood en daar rustig vier uur schetsen en dromen. Als ik dan op de fiets naar huis zit of ‘s avonds een wandelingetje maak komen die spinsels weer tot leven en bouw ik steeds een beetje verder op mijn ideeën. Tot er dan uiteindelijk een doordacht ontwerp op tafel ligt.”

In elk geval mag er één ding duidelijk zijn, regels zijn er niet. “Ik luister naar mijn hart en hoofd en laat de inspiratie en energie me leiden, maar er komt amper een proces of systeem aan te pas”, zegt Ron. “Ik hou me totaal niet aan welke regels dan ook.” Thirza heeft één regel: het leuk houden. “Mensen stellen mij wel eens de vraag; raakt je creativiteit dan nooit op? Ben je nooit bang dat je geen ideeën meer hebt? Nee, sterker nog. Het wordt steeds meer en beter. Je leert je goede en minder goede ideeën ook beter herkennen door ervaring.”

Enthousiast? Volg me ook op Instagram en Twitter.

Zelf meer schrijven? Check mijn e-book Interviewen voor Beginners op Etsy!
Samenwerken? Check ingelisedevries.nl.

Alle verhalen op dit blog schrijf ik vrijwillig. Vind je het tof om te lezen en wil je daar wat tegenover stellen? Via PayPal of een Tikkie kun je een zelf te bepalen bedrag naar mij overmaken.

0 Comments